Bể đã cycle xong
Ammonia và nitrite phải bằng 0, ổn định ít nhất 3–4 tuần. Tép nhạy với nitrite hơn cá rất nhiều; bể mới set là nguyên nhân chết rải rác phổ biến nhất sau tuần đầu.
Thả tép đúng cách,
sống khỏe từ ngày đầu.
Bảo hành sống của chúng tôi kết thúc ở thời điểm bạn mở túi. Từ đó trở đi, đàn tép sống hay không phụ thuộc vào vài giờ tiếp theo. Đây là toàn bộ quy trình, không rút gọn.
Đọc trước khi mở hộpCần khoảng 2–3 giờ
Quay video trước, thả tép sau
Đừng mở túi rồi mới nhớ ra phải quay. Ngay khi nhận hộp, quay một đoạn liên tục cảnh bóc niêm phong và cảnh túi tép còn nguyên nước — đó là bằng chứng được chấp nhận cho yêu cầu bảo hành, và phải gửi trong khung thời gian ghi ở trang bảo hành. Quay xong rồi hãy bắt đầu thả.
Xem điều khoản bảo hành sốngChuẩn bị trước khi hộp tới
Ba việc này phải xong trước ngày giao hàng. Làm sau khi tép đã về là quá muộn.
Không có đồng trong bể
Kiểm lại mọi loại thuốc, phân nước và thức ăn từng dùng. Đồng ở nồng độ trị bệnh cho cá là liều chết với tép, và nó bám lại trong nền chứ không tự bay đi.
Thông số đã đo và ghi lại
Đo TDS, GH, KH, pH và nhiệt độ của bể trước một ngày. Bạn cần con số này để so với nước trong túi, và để biết phải nhỏ giọt bao lâu.
Sáu bước, theo đúng thứ tự
Tổng cộng khoảng 2–3 giờ. Phần lớn là ngồi chờ — và chính chỗ chờ đó quyết định.
- 15 phút
Mở hộp trong phòng tối
Tắt đèn phòng, không rọi đèn pin vào túi. Tép vừa qua vài chục giờ trong tối; ánh sáng mạnh đột ngột gây stress đúng lúc chúng yếu nhất.
- 220–30 phút
Thả nổi túi cho cân nhiệt
Để nguyên túi chưa mở, thả nổi trên mặt bể. Chênh lệch nhiệt độ được san bằng từ từ thay vì sốc. Đừng bỏ bước này kể cả khi phòng đang mát.
- 390–120 phút
Nhỏ giọt, 1–2 giọt mỗi giây
Đổ tép cùng nước túi sang một thau sạch, rồi dùng dây nhỏ giọt dẫn nước bể sang. Thắt nút dây để giữ tốc độ 1–2 giọt mỗi giây. Nhanh hơn là sốc thẩm thấu — thứ giết tép mà bạn không nhìn thấy. Với Caridina thì chọn mức chậm hơn: nước GH 3–4 không có đệm, trung hòa phải nhẹ tay.
- 4Đo bằng mắt
Chờ tới khi nước tăng gấp 3–4 lần
Nhỏ giọt cho tới khi thể tích nước trong thau gấp 3–4 lần lượng ban đầu. Nếu thau đầy trước khi đủ, đổ bớt một nửa rồi nhỏ tiếp — đừng dừng sớm.
- 55 phút
Vớt tép sang bể, bỏ nước cũ
Dùng vợt vớt từng con sang bể. Tuyệt đối không đổ nước trong thau vào bể: nước đó mang theo amoniac tích tụ suốt hành trình vận chuyển.
- 624 giờ
Tắt đèn, để yên
Tắt đèn bể phần còn lại của ngày. Không cho ăn, không thay nước, không đứng sát kính nhìn. Tép sẽ trốn 1–2 ngày đầu — đó là bình thường, không phải dấu hiệu xấu.
Thông số nước cần đạt
Khoảng tham chiếu phổ biến cho hai nhóm tép chúng tôi bán. Điều quan trọng không phải trúng chính giữa khoảng, mà là giữ cho nó đứng yên — tép chịu được thông số hơi lệch, nhưng không chịu được thông số nhảy.
| Nhóm tép | TDS (ppm) | GH | KH | pH | Nhiệt độ (°C) |
|---|---|---|---|---|---|
| Caridina (Taiwan Bee, tép lạnh) | 100–130 | 3–4 | 0–1 | 5.8–6.5 | 21–24 |
| Neocaridina | 150–250 | 6–8 | 2–4 | 6.8–7.5 | 20–25 |
Chú ý GH của Caridina: 3–4 là đủ, đừng đẩy cao hơn. Nước GH thấp và gần như không KH thì không có gì để đệm, nên mọi thao tác trung hòa đều phải nhẹ nhàng — nhỏ giọt chậm hơn và lâu hơn so với Neocaridina, đừng bao giờ châm thẳng một ca nước bể vào thau.
Đây là khoảng tham chiếu chung của hobby, không phải thông số riêng của lô hàng bạn nhận. Thông số thực tế của lô được ghi kèm đơn; nếu cần biết trước khi đặt thì nhắn cho trại — chênh lệch càng lớn thì thời gian nhỏ giọt càng phải kéo dài.
72 giờ đầu tiên
Giai đoạn tép mới về là lúc dễ hỏng nhất, và phần lớn thiệt hại đến từ việc can thiệp quá nhiều chứ không phải quá ít.
Nên làm
- Giữ đèn tắt hoặc để rất mờ trong 1–2 ngày đầu.
- Quan sát từ xa, đếm số con thấy được mỗi ngày.
- Đo lại TDS và nhiệt độ mỗi ngày một lần.
- Để sẵn rêu, lá bàng hoặc lũa cho tép có chỗ trốn và gặm.
Không nên làm
- Không cho ăn trong 24–48 giờ đầu — tép chưa cần, thức ăn thừa thì làm bẩn nước.
- Không thay nước trong tuần đầu, trừ khi thông số thực sự có vấn đề.
- Không thả thêm tép hoặc cá mới trong 2 tuần.
- Không dời lũa, đá hay lọc — đừng khuấy động bể lúc này.
Những lỗi giết tép sau nhiều ngày
Tép hiếm khi chết ngay. Phần lớn ca chết sau 3–7 ngày đều bắt nguồn từ một trong các lỗi dưới đây.
Đổ thẳng nước túi vào bể
Nước vận chuyển tích amoniac và pH đã tụt. Đổ vào bể là truyền cả hai vấn đề đó cho những con tép đang khỏe.
Nhỏ giọt quá nhanh
Rút quy trình 2 giờ xuống 20 phút gây sốc thẩm thấu. Tép trông vẫn bình thường vài ngày rồi chết dần đúng lúc lột xác.
Bỏ qua bước cân nhiệt
Chênh 3–4 °C là đủ để gây hại. Với Caridina, sốc nhiệt biểu hiện muộn — thường ở lần lột kế tiếp.
Thả vào bể chưa cycle
Bể set dưới một tháng gần như chắc chắn còn nitrite. Đây là nguyên nhân số một của những ca chết rải rác trong tuần thứ hai.
Cho ăn quá sớm và quá nhiều
Thức ăn thừa làm bùng vi khuẩn và đẩy amoniac lên đúng lúc tép còn yếu. Tuần đầu, ít luôn tốt hơn nhiều.
Còn phân vân chỗ nào?
Nhắn cho trại trước khi thả tốt hơn nhiều so với nhắn sau khi tép đã chết.